{"id":69142,"date":"2026-07-06T13:59:26","date_gmt":"2026-07-06T11:59:26","guid":{"rendered":"https:\/\/bjornlunden.com\/?post_type=blogs&#038;p=69142"},"modified":"2026-07-06T14:59:12","modified_gmt":"2026-07-06T12:59:12","slug":"verschil-wet-dba-vbar-en-zelfstandigenwet","status":"publish","type":"blogs","link":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/kennisbank\/blogs\/verschil-wet-dba-vbar-en-zelfstandigenwet\/","title":{"rendered":"Wet DBA, VBAR en Zelfstandigenwet: dit zijn de verschillen"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Elke zzp\u2019er &#8211; en ondernemers die werken met zzp\u2019ers &#8211; heeft er wel van gehoord; de wet DBA, VBAR en de Zelfstandigenwet. Het zijn drie wetten die allemaal hetzelfde probleem aanpakken: schijnzelfstandigheid. Maar ze zijn niet uitwisselbaar. Het zijn drie verschillende wetten die, nu \u00e9n in de toekomst, jouw positie als zzp\u2019er te versterken. Zo bestaat \u00e9\u00e9n wet al jaren, \u00e9\u00e9n is gedeeltelijk net aangenomen en de laatste komt er nog aan. In deze blog nemen we je mee in de verschillen en wat al deze regels voor jou betekenen.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Wet DBA: de wet die nu al geldt<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De wet <em>Deregulering Beoordeling Arbeidsrelaties<\/em> (Wet DBA) is al van kracht sinds 2016. Deze wet bepaalt dat jij en jouw opdrachtgever zelf verantwoordelijk zijn voor de vraag of jullie arbeidsrelatie een opdracht is, of toch een verkapt dienstverband.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Het gaat daarbij niet om wat er op papier staat. De praktijk is leidend. Bepaal je zelf je werktijden, werk je op je eigen manier en gebruik je je eigen spullen? Dan zit je vaak goed. Werk je onder de vleugels van je opdrachtgever, net als een gewone werknemer? Dan loop je het risico op schijnzelfstandigheid.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Modelovereenkomst<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vroeger konden opdrachtgever en zzp&#8217;er terugvallen op een modelovereenkomst van de Belastingdienst voor wat extra zekerheid vooraf. Een modelovereenkomst is een document waarin de regels en afspraken tussen opdrachtgever en de zzp\u2019er zijn vastgelegd. Deze legde je voor aan de Belastingdienst zodat zij konden controleren of je niet werkte als schijnzelfstandige. In 2024 is de Belastingdienst gestopt met het beoordelen van nieuwe modelovereenkomsten. In de praktijk bleek toch dat er te veel casussen waren waarin de arbeidsrelatie in het dagelijkse werken niet overeenkwam met wat er op papier stond. Heb jij nog een modelovereenkomst lopen? Ongeacht de daarop afgesproken einddatum, eindigt deze automatisch eind 2029. Maar ook deze modelovereenkomsten gelden nu alleen als beide partijen zich ook daadwerkelijk aan de afspraken in het document houden.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\">Einde handhavingsmoratorium<\/h3>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Waar het \u00e9cht om draait, is de handhaving. Tot 1 januari 2025 keek de Belastingdienst grotendeels de andere kant op. Dat is nu voorbij. Wordt schijnzelfstandigheid geconstateerd, dan volgen direct correctieverplichtingen en naheffingsaanslagen.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vanaf 1 januari 2026 komen daar bij opzet of grove schuld ook vergrijpboetes bij. Verzuimboetes blijven in 2026 nog buiten schot.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Naheffen gebeurt in principe niet verder terug dan 1 januari 2025, tenzij er sprake is van kwaadwillendheid. Dan loopt het op tot wel 5 jaar terug.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">VBAR: het voorstel dat werd opgeknipt<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De Wet <em>Verduidelijking beoordeling arbeidsrelaties en rechtsvermoeden<\/em> (VBAR) moest de Wet DBA een handje helpen. Het wetsvoorstel bestond uit twee delen: nieuwe criteria om werknemerschap en zelfstandigheid uit elkaar te houden, en een rechtsvermoeden van werknemerschap bij een laag uurtarief.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Van dat plan is niet alles blijven staan. In maart 2026 haalde het kabinet het eerste deel \u2014 de verduidelijking van de criteria \u2014 van de tafel. Er was te weinig steun en te veel onrust in de markt. Maar geen man overboord: dit onderdeel krijgt een doorstart in de Zelfstandigenwet.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Het tweede deel heeft het w\u00e9l gered. Werk je tegen een uurtarief onder de \u20ac 38 (peildatum 1 januari 2026)? Dan mag je ervan uitgaan dat er sprake is van een arbeidsovereenkomst. De opdrachtgever moet dan aantonen dat dit niet zo is, niet de zzp\u2019er. Dit onderdeel is op 21 april 2026 aangenomen door de Tweede Kamer en op 16 juni 2026 door de Eerste Kamer, en staat inmiddels in het Staatsblad. Wanneer het precies ingaat, wordt nog bij koninklijk besluit bepaald.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Zelfstandigenwet: de opvolger in de maak<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De Zelfstandigenwet moet gaan aanvullen wat er uit de VBAR is geknipt: heldere criteria om te bepalen of iemand zelfstandig is. De wet werkt met twee toetsen. De zelfstandigentoets kijkt of je je ook echt als ondernemer gedraagt: loop je risico, zoek je zelf je opdrachten, bepaal je zelf je tarief, en regel je zelf je pensioen en arbeidsongeschiktheid?<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De werkrelatietoets kijkt of jij degene bent die bepaalt hoe en wanneer je werkt. Er komt bovendien een speciale toetsingscommissie die arbeidsrelaties gaat beoordelen. Wanneer deze wet daadwerkelijk ingaat, is nog onbekend.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Wat betekent dit nu concreet voor jou?<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Voor de dagelijkse praktijk is \u00e9\u00e9n ding duidelijk: de Wet DBA is de wet waarop je vandaag wordt beoordeeld, en waar dus ook echt op wordt gecontroleerd. Zorg dat de samenwerking in de praktijk klopt met hoe een zelfstandige werkt; eigen werktijden, eigen aanpak, en geen opdrachtgever die op de stoel van de baas gaat zitten.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Werk of huur je iemand in tegen een uurtarief onder de \u20ac 38? Hou er dan rekening mee dat het rechtsvermoeden uit de VBAR eraan komt. Dat schuift de bewijslast richting de opdrachtgever.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">De Zelfstandigenwet mag je voorlopig gerust laten voor wat het is. Zodra er een concrete datum ligt, lees je het hier.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Elke zzp\u2019er &#8211; en ondernemers die werken met zzp\u2019ers  &#8211; heeft er van gehoord; de wet DBA, VBAR en de Zelfstandingenwet. Het zijn drie wetten die allemaal hetze<\/p>\n","protected":false},"author":14,"featured_media":69149,"menu_order":0,"template":"","categories":[],"class_list":["post-69142","blogs","type-blogs","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/blogs\/69142","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/blogs"}],"about":[{"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/blogs"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/14"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/blogs\/69142\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":69155,"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/blogs\/69142\/revisions\/69155"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/69149"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=69142"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bjornlunden.com\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=69142"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}